A jeśli to „dołki pogrzebowe”???

Toruńska katedra pw. św. św. Jana Chrzciciela i Jana Ewangelisty to obowiązkowy punkt programu niemal każdej wycieczki odwiedzającej nasze miasto. Trudno się dziwić! To przecież jeden z najpiękniejszych przykładów gotyku ceglanego, a przy okazji miejsce, w którym nie brakuje fascynujących opowieści.

Przewodnicy chętnie opowiadają o średniowiecznej architekturze, pokazują niezwykły zegar Digitus Dei, przypominają historię potężnego dzwonu Tuba Dei. Czasami jednak, pochłonięci tymi wszystkimi atrakcjami, zapominają zwrócić uwagę na coś znacznie mniejszego. Na niewielkie, tajemnicze wgłębienia widoczne na cegłach świątyni.

Skąd się wzięły? Tego właściwie nikt nie wie na pewno, a pomysłów jest całkiem sporo! Jedni widzą w nich tzw. dołki pokutne, wydrapywane przez wiernych w ramach religijnych praktyk. Inni dopatrują się pozostałości po wiertłach ogniowych, którymi niegdyś rozpalano ogień. Być może to ślady po pobieraniu świętego pyłu ceglanego, któremu przypisywano właściwości lecznicze? Jest też bardziej romantyczna wersja, według której wgłębienia wydrapywały dusze czyśćcowe, próbujące dostać się przed oblicze Pana Boga. A może to po prostu ślady po gaszeniu płonących żagwi?

I jeszcze jedna możliwość, szczególnie warta przypomnienia właśnie dzisiaj, w dzień Wszystkich Świętych. Być może niektóre zagłębienia służyły jako oznaczenia miejsc pochówku na dawnym przykościelnym cmentarzu.

Jak widać, kilka niewielkich dziurek w murze potrafi uruchomić całkiem pokaźną wyobraźnię. Która z teorii jest prawdziwa? A może każda kryje w sobie odrobinę prawdy?

Toruń ma znacznie więcej takich zagadek, niedopowiedzeń i historii, w których trudno oddzielić fakty od legend. Warto więc przyjechać, wybrać się na spacer śladami miejskich tajemnic i samemu spróbować rozwikłać przynajmniej niektóre z nich!

Pałac Dąmbskich – barokowa pamiątka po „rajfurze korony polskiej”

Gdybyście w najbliższy wtorek, 15 września, mieli ochotę porozmyślać nad losem naszej ukochanej Rzeczpospolitej, proponuję zrobić to w cieniu wyjątkowej urody pałacu ozdabiającego wschodnią pierzeję ulicy Żeglarskiej. Właśnie 15 września, tyle że 329 lat temu, doszło do koronacji elektora saskiego Fryderyka Augusta Wettyna na króla Polski, a koronacji owej dokonał niesławnej pamięci biskup kujawski Stanisław Kazimierz Dąmbski. Po podwójnej elekcji, jaka miała miejsce w 1697 roku, sprawa koronacji nie była wcale prosta, bo wielu nie miało najmniejszej ochoty oglądać Wettyna na polskim tronie. Ostatecznie tej niewdzięcznej roli podjął się bohater naszej krótkiej opowieści – biskup Stanisław, zyskując fatalną reputację wśród ziomków, pogardliwy przydomek „rajfura korony polskiej” i….. nominację na godność biskupa krakowskiego w podzięce od wtedy już miłościwie panującego Augusta II Mocnego.

Wspomnijmy te niezbyt wesołe wydarzenia właśnie tutaj, na Żeglarskiej, gdzie to słynący ze świetnie zachowanych gmachów architektury gotyckiej, a zwłaszcza z charakterystycznego „gotyku ceglanego” Toruń, szczyci się prawdziwą perełką budownictwa w stylu barokowym. To Pałac Dąmbskich, wzniesiony w 1693 roku jako piękna rezydencja miejska rodziny Dąmbskich służącej im aż do końca XVIII w. Później mieścił się tu i hotel, i komenda policji, i muzeum, i kasyno oficerskie, i jeszcze kilka innych w zależności od tego, kto akurat w Toruniu sprawował władzę.
Obecnie pałac pozostaje własnością Samorządu Województwa, a gospodaruje w nim, i to z wielkim powodzeniem, Toruński Teatr Muzyczny.

Tak, tak – warto przyjechać do Torunia nie tylko dla jego „Gotyku na dotyk”, ale i dla teatru, a przecież także i po to, by podczas spaceru z przewodnikiem wysłuchać więcej takich fascynujących historii, które kryją się za murami miasta :o)